Gitara.org

Kostki do gitary

W związku z powtarzającymi się postami dotyczącymi kostek do gry, postanowiłem stworzyć mały poradnik.

Kostki mogą być duże i małe, grube i cienkie, prawie z każdego materiału i o kształcie, jaki można sobie tylko wyobrazić. Każdy gracz ma inne preferencje, potrzeby i subtelne różnice w technice, a producenci reagują poprzez dostosowane kostek do konkretnych stylów gry i potrzeb. Postęp technologiczny w dziedzinie tworzyw sztucznych powoduje stałą ewolucję i doskonalenie materiałów.
Kostki mogą być trzymane w palcach, zakładane na kciuk (pazurki, lub hybrydy thumbpicka i kostki), lub jako nakładki na wszystkie palce.

Kostki omówię ze względu na:
• Kształt
• Materiał
• Grubość i zastosowanie
• Uchwyt (grip)

1. Kształt

a. Standardowe
Najczęstszym typem kostek gitarowych są te, o kształcie trójkąta równoramiennego, zaokrąglonych krawędziach i jednym, zaokrąglonym końcem do gry (choć niektórzy grają również pozostałymi zakończeniami). Są one o wielkości opuszka kciuka, dostępne w różnych grubościach, twardsze dla gitarzystów, którzy chcą grać poszczególne nuty i riffy, cieńsze do strummingu. Mogą być używane we wszystkich stylach muzyki.
http://www.jimdunlop.com/product/Tortex-Standard

b. Jazz
Kostki Jazz zostały zaprojektowane do gry dla gitarzystów jazzowych. Są zazwyczaj bardziej kompaktowe niż normalne. Kostki jazzowe są grubsze od standardowych typów. Zaczynają się od około 1mm. Tak jak standardowe, są także trójkątne, ale ich brzegi są mniej zaokrąglone, ostrzejsze. Mimo że są one przeznaczone do stosowania w jazzie, wielu graczy wykorzystuje je do innych gatunków muzyki gitarowej. Upodobali je sobie gitarzyści elektryczni, bo ostre zakończenie pozwala na dużą precyzję przy riffach i grze solowej.
http://www.jimdunlop.com/product/jazz-i-ii–iii

c. Teardrop (łezka)
Teardrop mają końcówkę standardowej kostki, ale są owalne na górze. Są one znacznie mniejsze niż w przypadku innych typów, a wielu graczy uważa, że łatwiej je kontrolować. Gitarzyści, którzy grają skomplikowane riffy, często wolą je za szczególnie pointy końcówki, co pozwala na bardziej precyzyjny atak na poszczególne struny.
http://www.jimdunlop.com/product/tortex-small-tear-drop

d. Triangle (trójkąty)
Kostki Triangle są szersze i większe niż w przypadku standardowych typów, a ich krawędzie są bardziej kanciaste. Mają formę zaoblonego trójkąta równobocznego. Są najbardziej rozpowszechnione wśród basistów, ale wielu graczy sześciostrunowych lubiących „mięso” wybiera właśnie je. Do zalet należy zaliczyć żywotność, jako że mamy trzy identyczne końcówki do gry.
Mogą sprawiać problemy osobom z drobnymi rękami.
http://www.jimdunlop.com/product/Tortex%C2%AE-Triangle

e. Finger Picks, Thumbpick (pazurki)
Pazurki zakłada się na palce i operuje się tak, jak paznokciami. Są one używane w muzyce country, do gry na banjo, dobro lub fast-picking, ale podobnie jak wszystkie inne typy kostek, mają również zastosowanie w takich gatunkach jak np. fingerstyle i innych. Niektórzy gracze zakładają kilka pazurków, podczas gdy inni z nich korzystają tylko z thumbpicka – pazurka na kciuk, odpowiedzialnego za uderzenie w struny basowe. Dobrze to wpływa na artykulację i sprawdza się w np. walking bass i innych technikach.
Z punktu widzenia praktycznego – można je formować w ciepłej wodzie, oraz szlifować (najlepiej pilniczkami szklanymi).
Sprawdziwszy kilkanaście typów pazurków, moim faworytem wśród thumbpicków jest Pro-pick (http://www.steelguitarcanada.com/catalo … ts_id=1245), na drugim miejscu stawiam thumbpick włoskiej firmy Galli.
Co do pazurków na pozostałe palce, podjąłem kilka prób. Spełzły na niczym, wyglądało to na naukę chodzenia faceta na wysokich obcasach.
Spośród wszystkich, imo, najlepsze były Alaska Pik.
http://alaskapik.com/
Bardzo dobre trzymanie, artykulacja i precyzja gry. Ale niestety wymagają one około 2mm paznokcia, co było dla mnie nie do zaakceptowania, bo paznokcie piłuję na krótko, ok. 1mm. Połączeniem optymalnym byłby Pro-pick na kciuk + 3 pazurki Alaska Pik na palce.
A tu poradnik video dotyczący thumbpicków: http://littlebrotherblues.com/Gear/Thum … ndhigh.mov

f. Nietypowe kształty
Wielu gitarzystów lubiących grać szybko, poszukiwało jeszcze innych kształtów. Producenci kostek zaprojektowali kostki z końcówkami rapid-fire – ostro zakończonymi, dla szybkości i większej precyzji.
http://www.jimdunlop.com/product/tortex-sharp
Producenci wprowadzają też szereg innych kształtów i wygoda gry na nich to sprawa bardzo indywidualna. Proponuję przejrzeć typy kostek na stronie:
http://www.jimdunlop.com/products/guitar-picks
Tu można wymienić hybrydy thumbpicka i kostki.
http://www.stringsbymail.com/store/herc … -1420.html
Więcej na stronie:
http://littlebrotherblues.com/Gear/Thum … index.html

g. Kostki zaimprowizowane
Wiele rzeczy może być używanych do trącania strun: kapsle, monety, kawałki plastiku z płyt cd, a nawet wiertarka (jak w Van Halen-„Poundcake”). To wszystko zależy od gracza potrzeb i inwencji, a także tego, co znajdzie w zasięgu rąk ☺ .
Brian May, gitarzysta zespołu Queen, gra angielskim Sixpence, małą monetą z ząbkami. Jej integralną częścią jest charakterystyczny dźwięk.

Wśród ważnych pozycji na rynku kostek,wymienię jeszcze:
http://www.redbeartrading.com/
Kostki bardzo dobre i uznane ze względu na użyty materiał, artykulację, trwałość i dbałość o detale.

Jako zasada ogólna, kostki i thumbpicki droższe, dobre jakościowo, mają bardzo dobrze doszlifowane i doprofilowane krawędzie.
Gorsze jakościowo – doszlifowuję i profiluję szklanym pilniczkiem. Kształt thumbpicka – w miseczce z gorącą wodą.

2. Materiał

a. Szylkret – kostki ze skorupy żółwia
Oryginalny szylkret kiedyś był wybierany dość często, ale od międzynarodowego zakazu ich produkcji i dystrybucji w połowie lat 70-tych, są niemal niemożliwe do dostania. Jest to na pewno lepsze dla żółwi chociaż wielu graczy żałuje ich zniknięcia. Lubiono je z powodu dużej sztywności w stosunku do grubości, wyjątkowej trwałości i bogatemu, złożonemu brzmieniu. Były też dość łatwe do formowania poprzez szlifowanie. Niestety (dla żółwi -stety), są one w zasadzie już prawie niedostępne. Jak informował mnie kolega z forum z USA, na czarnym rynku osiągają cenę ok. 100 dolarów za sztukę. Względy etyczne i finansowe przesądziły o tym, że nie miałem ich nigdy w ręce.
Najbardziej zbliżone właściwościami akustycznymi i trwałością są jedne z dwóch typów moich ulubionych kostek, które polecam każdemu – Wegen Picks. Materiał, który eliminuje prawie całkowicie „klik” przy graniu, niezniszczalne, niesamowita artykulacja i jakość dźwięku. Niestety są drogie – za 2 sztuki o grubości 1,4mm, jak w linku, 15 dolarów. Cena sprawia, że bardzo rzadko się gubią ☺.
Mój typ to TF140:
http://www.wegenpicks.com/#tf

b. Celuloid
Pierwszy na świecie plastik, komercyjnie użyty do produkcji kostek, był jednocześnie materiałem na grzebienie, pióra wieczne, kule bilardowe, piłki do tenisa stołowego itp). Tylko dwóch producentów, z mojej wiedzy, nadal używa tego tworzywa, jeden we Włoszech, drugi w Japonii. To doprowadziło do zmniejszenia dostępności i rosnące ceny tych produktów. Celuloid jest niestety bardzo śliski, łamliwy i łatwopalny. Ten charakter celuloidu doprowadził do zastąpienia go przez inne, bardziej stabilne tworzywa sztuczne.
http://www.jimdunlop.com/product/genuine-celluliod

c. Metale
Gitarzyści szukający indywidualnego brzmienia stosują kostki produkowane z różnych metali. Jasny, metaliczny dźwięk sprawia, że niektórym te kostki odpowiadają. Mogą być wykonane z miedzi, stali nierdzewnej, aluminium i innych metali Tego typu kostki są łatwo dostępne w sklepach, choć ich zastosowanie jest ograniczone. Szybko niszczą struny i są niebezpieczne dla powierzchni instrumentów, zwłaszcza akustycznych.
http://www.jimdunlop.com/product/TECKPICK%C2%AE

d. Kamień
Kamienie dają unikalny dźwięk. Choć są twarde jak skała, są łagodne w riffach i mają gładszy atak i brzmienie wyraźniejsze niż z jakiekolwiek tworzywa sztucznego. Zakres grubości od 1mm do 5mm. Są one wykonane z kamieni tak polnych jak i szlachetnych. Zwykle pochodzą z Japonii, gdzie są kształtowane i w dużym stopniu polerowane ręcznie. Są sztywne, ale mają zaskakująco ciepły ton. Ze względu na sposób wytwarzania są bardzo drogie, w stosunku do tworzywa sztucznego. Wadą jest że bywają kruche i głośny „klik” w czasie gry. Kosztują od 20 $ w górę. Z kamieni półszlachetnych stosuje się m.in. agat i bursztyn
http://www.picksandstones.com/

e. Filc
Filcowe kostki to kolejny wyjątkowy wybór. Mają bardzo mały atak i to kostki stosowane zazwyczaj do ukulele, harfy i przez basistów. Oferują one unikalny dźwięk oraz są łatwo dostępne. Zastosowania dla nas – ograniczone.
http://www.jimdunlop.com/product/Felt-Picks

f. Drewno
Kostki są wykonywane ze szlifowanego drewna, często palisandru, hebanu, cocobolo, zebrano i innych gatunków drewna. Dają ciepłe, naturalne brzmienie. Są dość drogie ze względu na zazwyczaj ręczny proces produkcji. Wada to mała trwałość i kruchość.
http://surfpick.com/

g. Nylon
Popularny materiał, ma gładka powierzchnię, bardzo szybki, ale śliski. Z tego powodu większość producentów dodaje powłoki o wysokim współczynniku tarcia, aby były łatwiejsze w chwycie. Nylon jest elastyczny i może być produkowany z bardzo cienkich arkuszy. Większość cienkich i bardzo cienkich kostek jest wykonanych z nylonu. Jednak nylon traci elastyczność po 1-2 miesiącach intensywnego użytkowania, staje się kruchy i łamliwy. Używany czasem do bicia rekordów prędkości w kostkowaniu.
http://www.jimdunlop.com/product/standard

h. Delrin (Acetal)
Technologia produkcji została opracowana i opatentowana przez firmę DuPont w latach 50. Delrin został wytworzony ok. 1952 r. Przez chemików został nazwany jako „syntetyczny kamień”. Do dziś stosowany przez wielu producentów kostek.
Delrin jest twardy, wytrzymały, błyszczący i trwały. Może być domieszkowany innym tworzywem dla matowej tekstury. Tarcie między stalą lub niklem a delrinem jest bardzo niskie. Dobrze oddaje energię kostkowania, produkuje mało hałasu, zapewniając jednocześnie zaokrąglony dźwięk i podkreślenie harmonii. Świetna pamięć kształtu.
http://www.jimdunlop.com/product/delrin

i. Tortex
Tortex to rodzaj tworzywa sztucznego wyprodukowanego przez Dunlopa. Jim Dunlop stworzył plastik znany jako Tortex celem zastąpienia szylkretu. Tortex od tego czasu stał się uznanym międzynarodowym materiałem na kostki. Używają ich popularne zespoły takie jak Metallica, Nickelback, Linkin Park i, nawet starszym muzykom, takim jak Jimi Hendrix i Aerosmith były dobrze znane. Tortex wyraźnie naśladuje zdolności szylkretu do pozostania w rękach posiadacza – nie są tak śliskie jak np. celuloid.
Na dziś to bodaj najbardziej rozpowszechnione tworzywo na kostki.
W porównaniu do innych typów, np. linii Fender, Tortex przewyższa konkurencję. Na przykład, niektóre celuloidowe kostki do gitary wydają charakterystyczny „klik” podczas gry. Kostki z Tortexu w znacznym stopniu ten dźwięk eliminują. Znacznie większa jest też ich trwałość. Cechą Tortexu jest tylko mała trwałość napisów na nich wykonanych, ale to nie jest istotnym problemem.
Ogólnie rzecz biorąc, kostki Tortex są znane i lubiane z prostego powodu – niezawodność i niska cena.
http://www.jimdunlop.com/product/tortex-wedge

j. Ultex
Słynne kostki z nosorożcem. Dla wielu ulubione tworzywo, zbliżone nieco brzmieniowo do szylkretu.
http://www.jimdunlop.com/product/standard-ultex

k. Akryl
Wytrzymały, lekki, jasny brzmieniowo polimer z dużą odpornością na uderzenia i warunki atmosferyczne. Akrylowe kostki nie są kruche, nie żółkną, odporne na pękanie. Mogą być formowane i cięte na niemal dowolny kształt i grubość. Najbardziej znane i cenione kostki są marki V-Picks. Jest to znak towarowy doskonałych kostek z charakterystycznymi właściwościami antypoślizgowymi.
Żałuję że jeszcze ich nie miałem.
http://v-picks.com/

l. Włókno węglowe
Techra Picks SUPER GRIP Carbon Fiber 1mm – jedne z moich ulubionych kostek, z długowiecznym gripem z gumy.
Niemal niezniszczalne, świetnie oddają dźwięk, nieosiągalne w Polsce
https://schneidermusik.de/shop1/product … 627/ref/15
Rewelacyjny stosunek cena/jakość: ok. 3,5zł/sztuka

Poniżej twardości wybranych materiałów
Diament 10.0
Bloodstone – kamień 7.0-7.5
Agat 7.0-7.5
Skamieniałe drewno 7.0-7.5
Kwarc 7.0-7.5
Burszyn 2.5
Szylkret 2.5
Grupa plastików 1-2

3. Grubość i zastosowanie

Kostki gitarowe mają różne grubości, i są one zależne od preferencji, stylu gry i rodzajów strun.
Cieńsze są bardziej elastyczne i zwykle oferują szerszą gamę dźwięków, miękki i jasny sound. Stosuje się je głównie do gry akordowej, akompaniamentu. Użyte do gry riffów lub solowej, dają efekt kartonu pierdzącego o szprychy w kołach rowerowych.
Cienkie kostki można stosować do akompaniamentu w gitarach klasycznych (to nie herezja – ćwiczyłem to wiele lat ☺).
mm cale
Extra light/thin ≤ 0.44 ≤ 0.017 „Ex Lite” or „Extra Light”
Light/thin 0.45–0.69 0.018–0.027 „T” or „Thin” / „L” or „Light”
Medium 0.70–0.84 0.028–0.033 „M” or „Medium”
Heavy/thick 0.85–1.20 0.035–0.047 „H” or „Heavy”
Extra heavy/thick ≥ 1.50 ≥ 0.060 „XH” or „Extra Heavy”

W rock i heavy metalu, przy grze na gitarze elektrycznej wybiera się na ogół więcej mięsa, gra się riffy i solo. Kostki stają się więc grubsze i oscylują w granicach 1mm.
Wielu muzyków grających np. deathmetal używa tylko grubszych niż 1,5 mm, gdyż umożliwia to większą kontrolę. Cieńsze dają mniej ataku i gorszą kontrolę podczas szybkiego kostkowania np. na grubych strunach do obniżonych strojów.
Wśród gitarzystów jazzowych wykorzystuje dość grube kostki w połączeniu z cienkimi strunami o płaskiej owijce struny (flat-wound).
Gitarzyści jazzowi w muzyce cygańskiej stosują bardzo grube (powyżej 3,5 mm) w połączeniu z lekkimi typami strun.
Basiści wolą grube kostki, ponieważ ich struny są znacznie grubsze i dalej od siebie
niż w innych gitarach.
Większość producentów kostek drukuje grubość w milimetrach lub tysięcznych cala na kostce. Niektóre inne marki wykorzystują system liter lub nazw wskazujących ich grubość.
Poczynając od najcieńszych: XL (Ex Lite), L, M, H, XH.

4. Uchwyt (grip)

To się nie będę rozpisywał. Bywają płaskie, tłoczone, powlekane, piaskowane, dziurkowane.
Z moich doświadczeń: albo dziurki jak w Wegenach, albo guma jak w Techra Picks.

Reasumując: kostki są na ogół tanie i ogólnodostępne. Eksperymentujcie i próbujcie, aż znajdziecie te właściwe i najlepsze.
Co do zasady:
• Cienkie (do ok. 0,73mm) są fantastyczne do bicia akordów na gitarze akustycznej (ew. klasycznej).
• Średnie (0,88mm do 1,14mm) są najbardziej uniwersalne do gry akordowej, riffów, czy gry solowej
• Grube (1.21mm do 2.0mm) dają najwięcej kontroli, ale trzeba się przyzwyczaić i nauczyć ich stosowania. W sprawnych rękach to świetne narzędzie.

Zachowajcie te podstawy, mając na uwadze, że wybór kostek to sprawa bardzo indywidualna i złożona. Na pewno znajdziesz te idealne, bo wybór ci wielki.

Z ciekawostek, najdroższa kostka jaką wypatrzyłem, ok. 15’000 zł. sztuka:
http://most-expensive.net/guitar-picks

Autor: Andrzej Oskar Latuszek

dla Gitarzysci.pl

Comments are closed.

Przeczytaj poprzedni wpis:
Gibson Road Show 2013 już niedługo we Wrocławiu

Gibson z najwyższej półki dla każdego? Tak! Jeśli jesteś fanem gitar tego legendarnego, amerykańskiego producenta, nie możesz przeoczyć tego wydarzenia....

Zamknij